การตัดสินใจภายใต้ 3 สภาวะการณ์

นหลักสูตร "Effective Decision Making (การตัดสินใจที่มีประสิทธิผล)" ผมมักจะให้ผู้เรียนประเมินสภาวะของสถานการณ์ก่อนที่จะเข้าสู่ขั้นตอนการวิเคราะห์ปัจจัย

โดยเราจะแบ่งสถานการณ์ที่ต้องตัดสินใจออกเป็น 3 สภาวการณ์

1. การตัดสินใจภายใต้ความแน่นอน
เป็นการตัดสินใจในสถานการณ์ที่เรา"พอจะรู้หรือคาดการณ์ผลลัพธ์ล่วงหน้า"ว่าควรเลือกทางเลือกใดแล้วผลลัพธ์จะออกมาเป็นอย่างไร เนื่องจากเรามีข้อมูลเพียงพอในการประเมิน เปรียบเทียบแต่ละทางเลือก และตัดสินใจเลือกทางเลือกที่ให้ผลตอบแทนหรือคุณค่าที่สูงสุด

ตัวอย่างการตัดสินใจภายใต้สภาวการณ์ที่แน่นอน
- การปรับเปลี่ยนหลายๆอย่างในบ้านจากการ Work from home .
- การทำสิ่งใหม่ๆที่ไม่มีต้นทุนหรือต้นทุนต่ำในช่วงที่ถูกยกเลิกงาน
- การขยายresourcesเพิ่มที่มีลูกค้าสั่งจองและจ่ายเงินมาแล้ว

2. การตัดสินใจภายใต้ความเสี่ยง
เป็นการตัดสินใจที่เราไม่ทราบผลลัพธ์ที่แน่นอน แต่ยังพอคาดการณ์ความน่าจะเป็นหรือโอกาสเกิดขึ้นได้ โดยเรามักมีข้อมูลปัจจุบันเกี่ยวกับสถานการณ์ไม่เพียงพอ ทำให้ต้องอาศัยประสบการณ์ส่วนตัวรวมถึงข้อมูลในอดีตมาประกอบการคาดคะเน

การตัดสินใจภายใต้ความเสี่ยงนี้จึงอาจต้องมีหลายๆทางเลือก (Scenario) และหาข้อมูลที่เกี่ยวข้องกับแต่ละทางเลือกให้ได้มากที่สุดเพื่อประเมินความน่าจะเป็นได้

ตัวอย่างของการตัดสินใจภายใต้ความเสี่ยง
- การเดินทางไปสถานที่ต่างๆในช่วงการระบาดสูง
- การขับรถไปพบลูกค้าในสถานที่ที่การจราจรติดขัด
- การมอบหมายงานสำคัญๆให้ลูกน้อง
- การลงทุนในตลาดที่มีความผันผวน

3. การตัดสินใจภายใต้ความไม่แน่นอน
เป็นการตัดสินใจที่ไม่สามารถคาดเดาผลลัพธ์ โอกาส ความน่าจะเป็นได้ เนื่องจากไม่มีข้อมูลเกี่ยวกับสถานการณ์แบบนี้มาประกอบการคาดคะเนได้เพียงพอ ส่วนมากจะเป็นการตัดสินใจที่ยาก มีผลกระทบสูงและมีตัวแปรที่ควบคุมไม่ได้หรือคาดการณ์ไม่ได้เกี่ยวข้องอยู่มาก

การตัดสินใจในสภาวการณ์ไม่แน่นอนอาจต้องอาศัยทั้งประสบการณ์ ความเชื่อมั่นของผู้ตัดสินใจ ลางสังหรณ์และสัญชาติญาณ เพื่อคาดเดาสถานการณ์ก่อนตัดสินใจ

ตัวอย่างสถานการณ์การตัดสินใจภายใต้ความไม่แน่นอน
- การตัดสินใจTransformองค์กร
- การตัดสินใจเรื่องที่ได้รับผลกระทบกับการจัดการโรคระบาดในปัจจุบัน
- การทำโครงการใหม่ๆที่ยังไม่เคยมีใครทำมาก่อน

การตัดสินใจในสถานการณ์ที่แน่นอน มักจะเกี่ยวกับการดำเนินชีวิตประจำวันของเรา
การตัดสินใจภายใต้ความเสี่ยงมักจะเกี่ยวกับการทำให้เป้าหมายสำเร็จ
ส่วนการตัดสินใจภายใต้ความไม่แน่นอนมักจะเป็นการตัดสินใจเพื่อความอยู่รอด ไม่ว่าจะเป็นตัวบุคคลหรือองค์กร

ความท้าทายของผู้นำทั้งนำตัวเอง ทีมงาน และองค์กร ในโลกยุคปัจจุบันที่ไม่เหมือนเดิมและไม่แน่นอน คือ
"ผู้นำกล้าตัดสินใจทุกสถานการณ์โดยพร้อมรับมือกับทุกผลลัพธ์หรือไม่ !!"